Αυτές είναι οι χώρες της Ευρώπης με τον περισσότερο θόρυβο - Η θέση έκπληξη της Ελλάδας
Σοβαρά προβλήματα στην υγεία μπορεί να προκαλέσει ο δυνατός θόρυβος και αρκετές χώρες της Ευρώπης ξεπερνούν τα όρια θέτοντας σε κίνδυνο τους πολίτες τους.
Ενώ τα κράτη προσπαθούν να υιοθετήσουν περιβαλλοντικές πολιτικές οι οποίες θα βελτιώσουν την ποιότητα ζωής των πολιτών τους, η ηχορύπανση φαίνεται πως αποτελεί ακόμη και σήμερα έναν άλυτο γρίφο αφού είναι σχεδόν αδύνατο να την αποφύγει κανείς.
Από τους ήχους των αυτοκινήτων στους δρόμους μέχρι εκείνους που διαπερνούν τον αέρα και φτάνουν ακόμη και μέσα στα σπίτια, ο συνεχής θόρυβος αποτελεί πλέον καθημερινότητα για εκατομμύρια ανθρώπους σε πολλά κράτη της Ευρώπης. Μια νέα έκθεση φέρνει στο φως τις περιοχές της Γηραιάς Ηπείρου με τα υψηλότερα αλλά και τα χαμηλότερα ποσοστά θορύβου, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα τις σοβαρές επιπτώσεις που μπορεί να έχει η μακροχρόνια έκθεση για την υγεία.
Σύμφωνα με ιατρικές μελέτες που έχουν δει το φως της δημοσιότητας κατά καιρούς, η ηχορύπανση μπορεί να συνδεθεί με καρδιαγγειακά, μεταβολικά αλλά και ψυχικά προβλήματα. Αυτό το πρόβλημα αποτελεί πλέον σημαντικό ζήτημα για την Ευρώπη, καθώς περίπου 112 εκατομμύρια άνθρωποι, δηλαδή σχεδόν το 20% του πληθυσμού της ηπείρου, εκτίθενται σε επιβλαβή επίπεδα θορύβου σε καθημερινή βάση.
Ως «υπερβολικός» θόρυβος λογίζεται η ετήσια μέση στάθμη άνω των 55 ντεσιμπέλ κατά την περίοδο ημέρα-βράδυ-νύχτα και άνω των 50 ντεσιμπέλ κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, η παρατεταμένη έκθεση στον θόρυβο των μεταφορών συνδέεται με περίπου 66.000 πρόωρους θανάτους κάθε χρόνο καθώς και με 50.000 νέα περιστατικά καρδιαγγειακών παθήσεων και 22.000 περιστατικά διαβήτη τύπου 2.
Ιδιαίτερα ανησυχητικές είναι και οι επιπτώσεις που παρατηρούνται και στα παιδιά. Μόνο το 2021, η έκθεση στον θόρυβο των μεταφορικών μέσων συνέβαλε σε περισσότερες από 560.000 περιπτώσεις μειωμένης κατανόησης κειμένου, 63.000 προβλήματα συμπεριφοράς και 272.000 περιστατικά παιδικής παχυσαρκίας.
Ποια μέσα προκαλούν περισσότερο θόρυβο
Η οδική κυκλοφορία, δηλαδή τα αυτοκίνητα, οι μοτοσικλέτες, τα φορτηγά και τα βαν αποτελούν τη σημαντικότερη πηγή ηχορύπανσης, επηρεάζοντας περίπου 92 εκατομμύρια ανθρώπους.
Οι σιδηρόδρομοι είναι η δεύτερη πιο συχνή πηγή υπερβολικού θορύβου, επηρεάζοντας περίπου 18 εκατομμύρια κατοίκους, ενώ ακολουθεί ο θόρυβος από τα αεροπλάνα, που επηρεάζει περίπου 2,6 εκατομμύρια ανθρώπους.
Η Γαλλία βρίσκεται στην κορυφή της Ευρώπης σε επίπεδα ηχορύπανσης, με 36% των πολιτών (τουλάχιστον 20 εκατομμύρια) να εκτίθενται σε επίπεδα θορύβου πάνω από τα ασφαλή όρια, δηλαδή τα 55 ντεσιμπέλ.
Η Κορσική, καθώς και πολλές περιοχές που συνορεύουν με την Ιταλία στις περιφέρειες της Προβηγκίας, στις Άλπεις, την Κυανή Ακτή και στον Ροδανό‑Άλπεις, παρουσιάζουν από τα υψηλότερα ποσοστά ηχορύπανσης στη χώρα.
Από την άλλη, στη γειτονική Ιταλία οι πολίτες αντιμετωπίζουν ιδιαίτερο πρόβλημα με τον σιδηροδρομικό θόρυβο. Περίπου 5,3 εκατομμύρια άνθρωποι εκτίθενται σε υπερβολικό θόρυβο από τρένα, ο υψηλότερος αριθμός στην Ευρώπη.
Στη Γερμανία, το βασικό πρόβλημα προέρχεται από τα αεροπλάνα, με σχεδόν ένα εκατομμύριο ανθρώπους να δηλώνουν ότι έχουν αποκτήσει κάποιο πρόβλημα.
Όσον αφορά στα μικρά κράτη, το Λουξεμβούργο (62%) και η Κύπρος (58%) εμφανίζουν τα υψηλότερα ποσοστά έκθεσης στον θόρυβο.
Οι περιοχές όπου οι πολίτες κοιμούνται ήσυχα
Οι πιο ήσυχες χώρες της Ευρώπης, σύμφωνα πάντα με τη μελέτη, θεωρούνται η Σλοβακία, η Πορτογαλία και η Εσθονία, ενώ στην τέταρτη θέση βρίσκεται η Ελλάδα.
Η νυχτερινή ησυχία είναι εντονότερη στην Εσθονία, όπου μόλις το 3% των κατοίκων εκτίθεται σε επικίνδυνα επίπεδα θορύβου τη νύχτα.
Παράλληλα, η πρόσβαση σε ήσυχους πράσινους χώρους παραμένει περιορισμένη: μόνο το 34% των κατοίκων έχει πρόσβαση σε πράσινες και ήσυχες περιοχές σε απόσταση έως 400 μέτρων από το σπίτι του.
Επιπτώσεις και στην άγρια ζωή
Η ηχορύπανση δεν επηρεάζει μόνο τους ανθρώπους αλλά και το φυσικό περιβάλλον. Η έκθεση του ΕΟΠ δείχνει ότι τουλάχιστον 29% των προστατευόμενων περιοχών του δικτύου Natura 2000 επηρεάζεται από επίπεδα θορύβου που μπορεί να είναι επιβλαβή για την άγρια ζωή, συμπεριλαμβανομένων των θαλάσσιων οικοτόπων.
Τμήματα της Μάγχης, του Πορθμού του Γιβραλτάρ, της Αδριατικής Θάλασσας, του Πορθμού των Δαρδανελίων και της Βαλτικής Θάλασσας συγκαταλέγονται στις θαλάσσιες περιοχές της Ευρώπης με τη μεγαλύτερη έκθεση σε υποβρύχιο θόρυβο.
Πόση πρόοδος έχει γίνει
«Η πρόοδος στη μείωση του αριθμού των ανθρώπων που εκτίθενται σε επιβλαβή επίπεδα θορύβου είναι αργή», επισημαίνει ο ΕΟΠ.
Το σχέδιο δράσης της ΕΕ που ξεκίνησε το 2021, με τίτλο «Προς μηδενική ρύπανση του αέρα, των υδάτων και του εδάφους», είχε στόχο τη μείωση κατά 30% έως το 2030 (σε σύγκριση με το 2017). Ωστόσο, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, μεταξύ 2017 και 2022 ο αριθμός αυτός μειώθηκε μόλις κατά 3%.
Ο οργανισμός τονίζει ότι οι χώρες θα πρέπει να δώσουν προτεραιότητα σε μέτρα όπως
- Tον περιορισμό των εκπομπών θορύβου από τα οχήματα
- Tη βελτίωση της αλληλεπίδρασης ελαστικών και οδοστρώματος
- Tη μείωση των ορίων ταχύτητας στις αστικές περιοχές
Για τα τρένα προτείνεται τακτική συντήρηση και λείανση των σιδηροτροχιών, ενώ για τα αεροπλάνα προτείνεται η βελτιστοποίηση των διαδρομών απογείωσης και προσγείωσης ώστε να αποφεύγονται κατοικημένες περιοχές, καθώς και η χρήση αθόρυβων αεροσκαφών.
